Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Цимбалы и гармонь: традиции и современность

Цимбалы и гармонь: традиции и современность

Фестываль народнай музыкі, які на працягу 20 гадоў праходзіць у Паставах, проста немагчыма ўявіць без галоўных сімвалаў і “дзеючых асоб” свята — цымбалаў і гармоні­ка. Яны — адны з асноўных беларускіх народных інструментаў, шырока выкарыстоўваліся самадзейнымі музыкамі Пастаўшчыны, праславіўшы яе на ўвесь былы Савецкі Саюз дзякуючы знакамітаму Груздаўскаму цымбальнаму аркестру. Спробы звярнуцца да вытокаў пастаўскіх музычных традыцый, якія сталі вытокамі фестывалю “Звіняць цымбалы і гармонік”, былі неаднойчы. У чарговы раз арганізатары і ўдзельнікі музычнага фэсту паспрабавалі зрабіць гэта на выставе “Цымбалы і гармонік: традыцыі і сучаснасць”, якая разгарнулася ў суботу, 8 чэрвеня, у раённым Доме культуры. 

Як адзначыла, адкрываючы выставу, старшы навуковы супрацоўнік раённага края­знаўчага музея Т. Г. Гарошка, на мэце ставілася “акінуць позіркам дзень мінулы і сучасны, каб зразумець, ці збераглі мы тое, што перадалі нам нашы продкі, ці сталі злучальным звяном у ланцужку пакаленняў, ці ўсё робім для таго, каб наша багатая культурная і духоўная спадчына не развеялася, як попел, па свеце, не растварылася сярод шматлікіх краін і народаў, не знікла ў небыцці”. Таццяна Гвідонаўна прыгадала гісторыю стварэння цымбальнага аркестра ў Груздаве, успомніўшы яго кіраўнікоў — выкладчыка Віцебскага музычнага вучылішча, заслужанага настаўні­ка БССР Я. П. Нікіціна, які спецыяльна для калектыву запісваў і апрацоўваў мелодыі Пастаўшчыны, і выхадца з аркестра П. П. Рагіню. Дзякуючы Пятру Пятровічу ў Груздаве адкрыўся клас, у якім дзеці навучаліся ігры на дыятанічных цымбалах і вывучалі перш за ўсё мелодыі свайго краю. Таксама ён заказаў таленавітаму майстру з вёскі Пожарцы Іосіфу Новіку вырабіць для аркестра 20 старадаўніх дыятанічных цымбалаў, на якіх і цяпер іграюць музыканты ансамбля “Паазер’е” — прадаўжальнікі музычных традыцый груздаўскіх дзядоў.

Гэты калектыў добра вядомы не толькі на Пастаўшчыне, але і далёка за яе межамі. Ён — лаўрэат шматлікіх рэспубліканскіх і міжнародных фестываляў, актыўна гастралюе, знаёмячы з непаўторнымі мясцовымі найгрышамі жыхароў Беларусі і іншых краін. У 2003 годзе за ўклад у развіццё нацыянальнай культуры і высокае выканальніцкае майстэрства ансамблю прысвоена званне “Заслужаны аматарскі калектыў Рэспублікі Беларусь”, а на наступны год ён быў узнагароджаны Спецыяльнай прэміяй Прэзідэнта краіны. З першых дзён стварэння кіруе “Паазер’ем” дырэктар Пастаўскай дзіцячай школы мастацтваў імя А. Тызенгаўза А. А. Собаль. Па яго ініцыятыве ў 80-ыя гады мінулага стагоддзя ў школе адкрыўся клас дыятанічных цымбалаў, які нязменна вя­дзе дачка аднаго з груздаўскіх музыкаў В. І. Мацкевіч. Яна вучыць дзяцей ігры на інструменце “з рук”, як калісьці саму вучыў бацька.

Анатолій Анатольевіч і Ванда Іванаўна выканалі для наведвальнікаў выставы некалькі знакамітых мясцовых мелодый, якія нікога не пакі­нулі раўнадушным. А народны артыст Беларусі, прафесар Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі, старшыня Асацыяцыі беларускіх цымбалістаў Я. П. Гладкоў асабіста праверыў гучанне некаторых інструментаў, прадстаўленых у экспазіцыі. Сярод іх былі сапраўды ўнікальныя, якім сто і больш гадоў, дыятанічныя цымбалы, цымбалы-бас, альт, што захоўваюцца ў фондах Пастаўскага раённага краязнаўчага музея. З імі суседнічалі сучасныя інструменты, вырабленыя ў 2000-ых гадах майстрам Яўстафіем Павінічам з вёскі Гута, а таксама М. А. Вашкевічам і А. А. Процькам з Барысава (апошнія, у прыватнасці, прысутнічалі на адкрыцці выставы)

Цимбалы и гармонь: традиции и современность

Яшчэ больш было выстаўлена гармонікаў, у асноўным — з асабістай калекцыі заслужанага дзеяча культуры Рэспублікі Беларусь, кіраўні­ка заслужанага аматарскага калектыву краіны фальклорнага ансамбля “Дударыкі” Д. Д. Ровенскага з Мінска. Чаго тут толькі ні было! І гармонік-петраградка, і канцэрціна, саратаўскі, ялецкі раяльны, рускі строй, тальянка, хромка — адна-, двух-, трохрадныя, чатырохгалосыя, розных памераў і дызайну. Прычым кожны інструмент рабочы — бяры і іграй. Чым не прамінула скарыстацца госця з Ржэва, напаўняючы разам з пастаўскімі музыкамі чароўнымі гукамі наваколле.

Алена ШАПАВАЛАВА.

Фота аўтара.

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Спутник планеты Земля?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Постав

Поставские косари победили на Чемпионате мира по сенокошению

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото из архива kraj.by На Чемпионате мира по сенокошению, который проходил в Польше, косари из 41

Ветер, температура до +26°С и дожди – погода в Беларуси на этой неделе

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта pixabay.com На предстоящей неделе ожидается неустойчивый характер погоды. Об этом 46

После трагедии в Молодечно убирать картошку на Поставщине помогают учителя. Школьников больше не задействуют

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта pxhere.com В Поставском районе на уборку картофеля вместе с сельчанами выходят учителя 48

Пересесть на велосипед и больше ходить пешком. Мядель и Вилейка поучаствуют в Европейской неделе мобильности

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта pixabay.com Молодечно и Поставы присоединились к проведению этой кампании год назад. 53

«Андрей дал мне все, что нужно женщине». История инвалида из Постав, который нашел свою любовь

Хотите узнать больше? Андрей Чепулис, его жена Алеся и мама Татьяна Васильевна. Фото с сайта vitvesti.by Жизнь Андрея Чепулиса из Постав перевернул случай: неудачно нырнув 81

Готовимся к школе вместе с магазином «Багет»

Хотите узнать больше? Готовимся к школе вместе с магазином «Багет» Меньше двух недель остается до начала учебного года – самое время купить все необходимое. Собрать 70

Как в 77 лет носить юбку с разрезом и много путешествовать. История Ванды Тюльковой из Постав

Хотите узнать больше? Ванда Тюлькова не бывает в плохом настроении. Фото портала tut.by Ванда Тюлькова не бывает в плохом настроении. На интервью пришла в кожаной юбке с 89

Рыбачьте бесплатно. Участки Западной Двины в Браславском и Поставском районах забрали у арендаторов

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта wikimedia.org Участки некоторых водотоков, ранее находившиеся в ведении арендаторов, 91