Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

“Галоўная задача — павышаць якасць адукацыі”

“Галоўная задача — павышаць якасць адукацыі”

Славамір Часлававіч Каранеўскі

Дырэктар Пастаўскай гімназіі Славамір Часлававіч Каранеўскі — асоба ў раёне дастаткова вядомая. Часта ён і ўстанова, якую ўзначальвае, фігурыруюць у нашых публікацыях у сувязі з поспехамі гімназістаў на самых розных узроўнях, правядзеннем у гімназіі тых ці іншых мерапрыемстваў. За дасягнутыя высокія вынікі ў педагагічнай дзейнасці сёлета С. Ч. Каранеўскі ўдастоены звання “Чалавек года Пастаўшчыны” ў намінацыі “Адукацыя”. А чаму б не расказаць пра кіраўніка больш падрабязна? — падумалі мы і запрасілі яго стаць героем рубрыкі “15 пытанняў ад “Пастаўскага краю”.

— Славамір Часлававіч, чаму Вы вырашылі стаць педагогам?

— Гэта рашэнне было наколькі ўсвядомленым, настолькі і спантанным. У канцы 70-ых гадоў мінулага стагоддзя ў вёсцы — а сам я родам з Марцінелевіч Ваўкоўскага сельсавета — прафесія педагога, як і медыка, лічылася прэстыжнай. Гэта былі людзі з вышэйшай адукацыяй, якія годна прадстаўлялі беларускую інтэлігенцыю, увасаблялі сабой усё новае і перадавое. Зразумела, простыя вяскоўцы марылі пра тое, каб іх дзеці сталі настаўнікамі і ўрачамі. Такім было жаданне і маёй мамы. Яна настойліва рэкамендавала выбраць гэту прафесію. Акрамя таго, мне заўсёды падабалася вучыцца. Калі заканчваў 9-10 клас Дунілавіцкай СШ, вельмі не хацелася развітвацца са школай. Тады і ўзнікла думка звязаць з ёй далейшы лёс. Ну і, канешне, былі настаўнікі, якія з’яўляліся прыкладам. Заўсёды буду памятаць свайго класнага кіраўніка па Заўліцкай васьмігадовай школе Раісу Васільеўну Кішко, педагога з вялікім стажам, якая ў 50-ыя гады пакінула Мар’іну Горку і прыехала настаўнічаць на Пастаўшчыну, дзе да канца засталася вернай маленькай вясковай школе і абранай прафесіі. Не забуду таксама настаўніка гісторыі Юрыя Уладзіміравіча Ліп­скага. Не без яго ўплыву ў 1980 годзе я паступіў на прэстыжны тады гістарычны факультэт Мінскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута імя М. Горкага.

— Раскажыце, дзе рабілі першыя крокі ў прафесіі.

— Калі на 5-ым курсе паўстала пытанне аб працаўладкаванні, я ішоў у першай дзясятцы па размеркаванні і мог выбіраць, у які раён ехаць працаваць. Але, як кажуць, дом там, дзе сэрца. У апошні момант мяне пацягнула дамоў. Праз дырэктара сваёй школы звязаўся з раённым ад­дзелам адукацыі, які тады ўзначальваў Міхаіл Мяфодзьевіч Кішко. Там зрабілі на мяне запыт, і на выніковым размеркаванні студэнт Каранеўскі атрымаў накіраванне ў Пастаўскі раён. Так атрымалася, што трапіў у родную Заўліцкую школу. 1 верасня 1985 года быў назначаны настаўнікам гісторыі і па збегу абставін, паколькі дырэктар школы выходзіў на пенсію, стаў яшчэ і выконваючым яго абавязкі.

— А як далей складваўся Ваш прафесійны лёс?

— У будынку гэтай школы я адпрацаваў да 1991 года. Тады па ініцыятыве старшыні мясцовага калгаса У. М. Морнева была пабудавана новая школа, якая стала называцца ўжо не Заўліцкай, а Янчукоўскай. З 1991 па 2006 год з’яўляўся яе дырэктарам, а калі з базавай школу ператварылі ў пачатковую, давялося задумацца пра далейшае працаўладкаванне. Паступіла некалькі прапаноў, сярод якіх — стаць дырэктарам гімназіі. Канешне, выбар быў складаны, прыйшлося добра падумаць, перш чым прыняць рашэнне.

— Што адчувалі, калі Вам прапанавалі ўзначаліць новую навучальную ўстанову ў раёне?

— Пачуцці адольвалі супярэчлівыя. З аднаго боку, для мяне гэта быў давер, прэстыж, далейшы рост, у тым ліку кар’ерны, хоць само слова “кар’ера” не люблю. А з іншага — вялізная адказнасць, ноша, якую трэба было на сябе ўзваліць, таму што гімназія — справа новая. Практычна трэба было сабраць калектыў педагогаў, дзяцей, не падвесці людзей, кіраўніцтва раёна і аддзела адукацыі, апраўдаць аказаны мне давер.

— Наколькі складана было ўсё пачынаць з нуля?

— Нуль у дадзеным выпадку — паняцце адноснае. Справа ў тым, што мелася рашэнне райвыканкама, а таму я заўсёды адчуваў падтрымку і Алы Эдмундаўны Кейзік, і Эдуарда Пятровіча Казуры, і Аляксандра Яўгеньевіча Кашырына. А гэта ўжо вялікая справа. Былі немалыя ўкладанні ў матэрыяльную базу, зроблены рамонт будынка гімназіі. Перад яе адкрыццём сур’ёзная падрыхтоўка вялася на працягу паўгода. Разам з кіраўніцтвам ад­дзела адукацыі я наведаў шэраг гімназій у суседніх раёнах і набыў пэўны тэарэтычны вопыт. Педагогі, якія прыйшлі сюды, былі ўжо высокакваліфікаваныя і падрыхтаваныя, з жаданнем працаваць. А ў многіх дзяцей было жаданне вучыцца. Складана аказалася ў тым плане, што з гэтых асобных кавалачкаў трэба было сабраць калектыў — педагагічны і вучнёўскі, расставіць акцэнты, вызначыць прыярытэты, мэты і задачы. А часу на раскачку мы практычна не мелі, бо з першых крокаў трэба было знайсці сваю нішу ў сістэме адукацыі раёна, зарэкамендаваць сябе, каб да нас пайшлі дзеці, стварыць імідж навучальнай установы, якая б чымсьці адрознівалася ад іншых, мела свой твар.

— Ці задаволены зараз вынікамі сваёй работы?

— Цалкам задаволеным быць складана, бо няма межаў для ўдасканалення і росту. Але тое, што ўдалося зрабіць за першыя гады, лічу нядрэнным вынікам. Мы змаглі стварыць калектыў аднадумцаў, яго касцяк, які з часам “аброс” педагагічнымі работнікамі і дзецьмі, асаблівую атмасферу садзейнічання вучобе, якую адчуваюць усе, хто бывае ў нашай навучальнай установе. Як і імкнуліся, занялі сваё месца сярод школ раёна. За апошнія 5 гадоў, калі паўнацэнна запрацавалі, маючы ў тым ліку 10-11 класы, сталі ўдзельнікамі ўсемагчымых алімпіяд і конкурсаў. Столькі ж часу выходзім пераможцамі спаборніцтва сярод гарадскіх школ. У нас ёсць зрухі не толькі ў якасці адукацыі, але і ў плане выхавання. Многія госці гімназіі адзначаюць высокі ўзровень выхаванасці нашых дзяцей. Шмат зроблена для ўмацавання матэрыяльнай базы. На сённяшні дзень гімназія — самая моцная ўстанова адукацыі раёна ў плане інфарматызацыі, забяспечанасці электроннымі сродкамі навучання. Мы маем тры мультымедыйныя праектары, дзве інтэрактыўныя дошкі, два камп’ютарныя класы, добрыя актавую залу і спартыўную базу, уласны інтэрнат, выдатна аснашчаныя кабінеты фізікі, хіміі, замежнай мовы.

— А якія задачы ставіце перад навучальнай установай на перспектыву?

— Якая б высокая планка ні была ўзята, трэба працаваць далей, дабівацца новых вышынь. Сёння самая галоўная задача — павышэнне якасці адукацыі. Нашы навучэнцы павінны атрымліваць грунтоўныя веды, што немагчыма без павышэння кампетэнтнасці і прафесіяналізму педагогаў, сучасных сродкаў навучання. Таксама прыярытэтнымі з’яўляюцца пытанні выхавання. Мы павінны дапамагчы маладым людзям вызначыць мэты і крытэрыі ў жыцці, каб яны не згубіліся ў працэсе сацыялізацыі ў грамадстве.

— Вы лічыце сябе патрабавальным кіраўніком і педагогам?

— Я схіляюся да таго, што спачатку трэба стварыць умовы, каб чалавек адчуў адказнасць за даручаны ўчастак работы, сваю самастойнасць і значнасць у агульнай справе. А ўжо потым патрабаваць ад яго, не выходзячы пры гэтым за рамкі разумнага. Таму не імкнуся быць жорсткім адміністратарам, але і патураць у чымсьці таксама не буду. Стараюся прытрымлівацца залатой сярэдзіны, асноўную стаўку раблю на самасвядомасць і самадысцыпліну чалавека.

— Славамір Часлававіч, у Вашым жыцці былі людзі, якіх маглі б назваць сваімі настаў­нікамі?

— Так, былі. У першую чаргу гэта два мае дзядзькі — Мар’ян Іосіфавіч Плюта і Аляксандр Мікалаевіч Валахановіч. Лёс склаўся так, што бацька памёр рана, калі мне споўнілася ўсяго 12 гадоў. І хоць маці рабіла ўсё, што магла, мужчынскага выхавання мне не хапала. Яго давалі дзядзька ­Мар’ян і дзядзька Саша. Кожны з іх валодаў шэрагам цудоўных якасцей, сярод якіх былі працавітасць, адукаванасць, чалавекалюбства, дабрыня. З іх я ў многім браў прыклад. Ну, а калі гаварыць пра настаўнікаў у прафесіі, то іх ужо называў вышэй. Гэта і мой класны кіраўнік, і настаўнік гісторыі. Добрымі словамі ўспамінаю Міхаіла Мяфодзьевіча Кішко, які шмат зрабіў для таго, каб з учарашняга студэнта, выконваючага абавязкі дырэктара я стаў сапраўдным дырэктарам школы.

— Якім, на Вашу думку, павінен быць сапраўдны педагог?

— Высокапрафесійным, кампетэнтным, працавітым, сумленным, прыстойным, добрым, любіць дзяцей. Без апошняй якасці ў нашай прафесіі проста не абысціся. Яшчэ вельмі важным лічу ўменне знаходзіць кампраміс у адносінах з калегамі, дзецьмі і іх бацькамі, адміністрацыяй навучальнай установы. Гэтаму стараюся вучыць сваіх падначаленых.

— А ці шмат людзей, якія валодаюць пералічанымі якасцямі, у сучаснай школе?

— Складана ацэньваць школу ў цэлым, бо нават свайму калектыву не заўсёды атрымліваецца аб’ектыўна даць ацэнку. Тым не менш лічу, што нашы выкладчыкі адпавядаюць высокаму званню настаўніка. Безумоўна, усе мы — людзі са сваімі праблемамі і характарам, і ў педагагічнай рабоце шмат цяжкасцей. Былі выпадкі, калі да нас прыходзілі настаўнікі, якія праз год-два пакідалі гімназію. Тыя ж, хто працуе ў ёй з пачатку стварэння, думаю, з’яўляюцца менавіта такімі людзьмі, якія падыходзяць пад крытэрыі сучаснага педагога.

— Ведаю, што Вы — бацька дзвюх дачок. Раскажыце, як іх выхоўвалі: былі проста татам або строгім настаўнікам таксама?

— Дзеці педагогаў — асобная катэгорыя. А калі яшчэ твой бацька — дырэктар школы, а маці — настаўніца, гэта надае асаблівы статус дзіцяці. Цяпер, праз гады, думаецца, што, магчыма, мы з жонкай недзе і “пераціскалі”. Але, выхоўваючы іншых, хацелася, каб прыкладам для пераймання былі твае дзеці. Асабліва ў вёсцы, дзе ўсё на вачах. Гэты “сіндром” настаўніцкага дзіцяці накладваў павышаную адказнасць на Насцю і Юлю. Было даволі складана і ім, і нам. Тым не менш радасна, што дочкі сталі такімі, якія ёсць. Насця закончыла Віцебскі медуніверсітэт, зараз працуе ўрачом-тэрапеўтам у абласным цэнтры. Юля — студэнтка чацвёртага курса геадэзічнага факультэта Полацкага дзяржуніверсітэта. Як і ў свой час Насця, вучыцца на бюджэце.

— Слова “настаўнік” — вытворнае ад “вучыць”, “вучыцца”. Нягледзячы на вялікі вопыт работы, Вы працягваеце ўдасканальвацца ў сваёй прафесіі?

— Безумоўна. Любая прафесія патрабуе пастаяннага самаўдасканалення, а адукацыя — гэта ўвогуле спецыфічная сфера дзейнасці. Тут трэба не толькі адпавядаць сённяшняму дню, але і зазіраць крыху наперад, бачыць перспектыву, бо твой вучань будзе жыць у будучым. Да таго ж сучасныя дзеці патрабуюць адносін да сябе як да роўных. А для гэтага трэба быць у іх стыхіі. Маю на ўвазе авалоданне сучаснай тэхнікай, ці, як цяпер кажуць, гаджэтамі. Таксама сёння паміж установамі адукацыі ідзе жорсткая канкурэнцыя. І каб мець нешта новае, неабходна ўвесь час працаваць, у тым ліку над сабой. Спыніцца ў дадзеным выпадку — значыць, спыніць сваё існаванне ў прафесіі.

— Вядома, што работа ў гімназіі адбірае шмат часу. А як Вы звычайна адпачываеце?

— Як сельскі чалавек я люблю ўсё, што звязана з сельскагаспадарчай працай: касіць, араць, хоць гэтым зараз няма патрэбы займацца. Люблю прыроду, лес, збіраць ягады, грыбы. Звычайна хаджу ў лес адзін, бо там добра думаецца, марыцца. Таксама вельмі люблю сад. Цяжка сказаць, колькі за сваё жыццё пасадзіў фруктовых дрэў і кустарнікаў. Часам нешта майструю. Яшчэ падабаюцца палітыка, прэса, дакументальнае кіно.

— Вы сказалі, што, бываючы ў лесе, любіце падумаць і памарыць. Калі не сакрэт, пра што марыце ў жыцці?

— Найперш пра здароўе для сябе і блізкіх. Хочацца таксама бачыць іх шчаслівымі, самому як мага даўжэй заставацца “ў абойме” — адчуваць запатрабаванасць у сям’і і на рабоце.

— Дык няхай так і будзе! Дзякуй Вам за гутарку і поспехаў ва ўсім!

Алена ШАПАВАЛАВА.

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Спутник планеты Земля?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Постав

Финансирование белорусских школ с 1 января будет зависеть от количества учеников

Хотите узнать больше? Белорусские школы планируют перевести на новый метод финансирования – в зависимости от количества учащихся. Об этом сообщила журналистам начальник 54

В Поставах прошла реконструкция боя Первой мировой войны. Участвовали белорусы, россияне и один китаец

Хотите узнать больше? Событие было приурочено к столетию завершения Первой мировой войны, которое будут отмечать 11 ноября этого года. Особенность исторической 140

Возле озера Болдук почти возвели часовню. Храм, против которого протестовали люди, не достроили

Хотите узнать больше? С осени 2016-го и до осени 2017-го на стройке было затишье. А потом работы продолжились. И вот уже спустя два года с момента начала строительства 305

Как под Поставами отметили 100-летие окончания Первой мировой

Хотите узнать больше? В Поставском районе 30 сентября отметили 100-летие окончания Первой мировой войны. На кладбище недалеко от Постав перезахоронили останки 106 русских 104

На даче под Поставами вырос гигантский "змеиный огурец"

Хотите узнать больше? Алиция Трофимович давно выращивает различные экзотические овощи и фрукты. Семенами "змеиного огурца" с ней поделилась знакомая. Весной женщина его 300

Впервые в Беларуси мать добилась компенсации за травму сына в школе

Хотите узнать больше? «Травматизм в школе случается часто, но это первый случай в Беларуси, когда в такой ситуации через суд человек добился компенсации». «Таких 58

В школу с ТАЦ «Модуль»: давать ли детям выбирать одежду самим?

Хотите узнать больше? В августе родители школьников много суетятся, ведь нужно столько всего купить к учебе. Качественного и желательно дешевого – одежды, обуви, 117

В отношении матери, чья 8-летняя дочь вынесла с пожара четверых братьев и сестер, возбудили дело

Хотите узнать больше? В результате пожара погибла 7-летняя девочка. Мать в это время пила у соседей. 579