Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Што хавае крэўская зямля? Фота

Што хавае крэўская зямля? Фота


Шасціканцовы крыж
Ні для кога не сакрэт, што вайна гэта не толькі людская смерць, голад, страх, галеча, але і знішчэнне гісторыі. І ў гэтай сітуацыі асобнага расповеду заслугоўвае мястэчка Крэва.

Мне б тут хацелася засяродзіцца не на знішчаных помніках архітэктуры, а на той гісторыі, якая схаваная пад зямлёй, якую немагчыма перапісаць і вельмі цяжка сфальсіфікаваць, археалогіі. Я ўжо прыгадваў, што суседні археалагічны помнік, гарадзішча ў Гальшанах, за апошнія сем гадоў раскопак стаў старэйшым на 1000 год, і датуецца І стагоддзем нашай эры! Падавалася, што тут чакаць, варта заняцца вывучэннем помнікаў археалогіі ў Крэва і чакаць новых сенсацый. Існуе вялікая верагоднасць, калі даць веры некаторым знойдзеным тут артэфактам, што ўжо ў Х стагоддзі тут віраваў гандаль. Не выключаюць навукоўцы і верагоднасць "састарыць" асобныя помнікі археалогіі да ІІ-ІІІ стагоддзяў н.э. Ізноў жа на 1000 год! Гэта пры тым, што ў навуковай літаратуры самыя старыя артэфакты з Крэва датуюцца XIV-XV ст.

 

Што хавае крэўская зямля? Фота

 

Аляксандар Камінскі (зправа) і маладыя гісторыкі каля каменя з шасціканцовым крыжом на крэўскім гарадзішчы

 

Што хавае крэўская зямля? Фота

 

На гарадзішчы

Вось толькі праблема ў тым, што зрабіць гэта вельмі і вельмі цяжка. Праз Крэва на працягу Першай сусветнай вайны пралягала лінія фронту.

 

Амаль уся зямля тут шматкроць перарытая салдацкімі акопамі, рвамі і варонкамі ад артылерыйскіх снарадаў. А гэта стварае часам неспрыяльныя ўмовы для археалагічнай працы. Тут важная дакладнасць культурнага слоя, бо кожны сантыметар замлі адказвае за свой час, перыяд, стагоддзе і культуру.

 

Што хавае крэўская зямля? Фота

 

Што хавае крэўская зямля? Фота

 

На Юр'вай гары

Вось так і атрымоўваецца, што падавалася б самая дакладная гістрычная навука археалогія, за якой заўжды апошняе слова, пакуль не можа даць адказы на нашыя пытанні. Вайна, што мінула ля 90 гадоў таму, нанесла непапраўнай шкоды цэлым стагоддзям недаследаванай і так слаба вывучанай гісторыі аднаго з лепшых куткоў нашага краю.

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Информация
Посетители, находящиеся в группе Гости, не могут оставлять комментарии к данной публикации.

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Сморгони

Вырывала еду из пакетов, привыкла к чипсам. Олениху, которая «прибилась» к людям, забрали егери

Хотите узнать больше? «На сено или зерно она пока не подходит. Ведь раньше ее кормили манкой и даже угощали чипсами, теперь она без этого жить не может». 229

Как олениха обедать к людям в деревню на Сморгонщине ходила

Хотите узнать больше? В фоторепортаже - один день из жизни самки оленя, которая пришла из леса в белорусскую деревню и совсем не спешила уходить. 269

Выездное заседание Гродненского облисполкома прошло в Сморгонском районе

Хотите узнать больше? Как повысить эффективность сельского хозяйства, экономики и строительной отрасли, увеличить производство инновационной продукции, чем привлечь 124

Медики в Беларуси предлагают ввести пособие для мам моложе 26 лет

Хотите узнать больше? Медики предлагают принять в Беларуси дополнительные меры поддержки молодых семей, чтобы стимулировать их к рождению детей до 26 лет. Об этом пишет ... 86

«Наши окна даже стареют красиво». Как молодая мама из Сморгонского района наладила производство деревянных стеклопакетов

Хотите узнать больше? «Фреза», «филенка», «техническая сушка»… Будучи школьницей, Александра Чижевская из агрогородка Залесье Сморгонского района слышала эти слова так же 164

Анастасия Ванеева из Сморгони задала вопрос Александру Лукашенко и получила приглашение на Главную елку страны

Хотите узнать больше? – Я играю на цимбалах, часто участвую в различных конкурсах, выступаю перед публикой. Поэтому мне не составило труда справиться с волнением, когда 76

Сморгонь посетила российская делегация Фонда "Мир ради жизни"

Хотите узнать больше?  Мемориальный комплекс по линии противостояния в годы Первой мировой войны и историко-краеведческий музей 11 ноября посетила российская делегация 67