Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Вясковае вяселле, вартае музейнай экспазіцыі. Вырабамі кандытараў Лідскага хлебазавода нельга не залюбавацца


У актавай зале Лідскага хлебазавода існуе своеасаблівы музейны куток, дзе захоўваюцца найбольш цікавыя конкурсныя работы кандытараў прадпрыемства. За кожным выстаўленым тут кандытарскім вырабам стаіць перамога ў тым ці іншым прафесійным конкурсе, кожны з іх, без перабольшання, можна назваць мастацкім творам і доўга разглядаць, атрымліваючы эстэтычную асалоду. Адна з гэтых работ, у выглядзе вясковай хаты, дзе поўнай хадой адбываецца вяселле, мяне ўразіла настолькі, што я вырашыла напісаць пра яе асобна.
Хачу ўдакладніць, што маё наведванне хлебазавода ў той дзень было невыпадковым: з абласнога конкурсу, прысвечанага навагодняй тэматыцы, толькі што вярнуліся пераможцамі кандытары прадпрыемства Алена Сяргей і Вольга Цешкель. З гэтай нагоды я сустракалася з імі, пабачыла іх навагоднія кандытарскія шэдэўры. А потым стала аглядаць міні-музей. Аказалася, што аўтарам арыгінальнага вырабу, які зафіксаваў у незвычайнай форме яркі фрагмент вясковага жыцця, была адна з маіх суразмоўцаў – кандытар 5-га разраду Лідскага хлебазавода Алена Сяргей. Яна патлумачыла, што рыхтавала гэты кандытарскі выраб на абласны конкурс на тэму «Беларускія традыцыі». Яна выбрала традыцыю святкавання вясковага вяселля. За дакладнасць увасаблення тэмы і мастацкія вартасці кандытарскі выраб Алены Сяргей тады быў удастоены Гран-пры конкурсу.
Гэтым вырабам проста нельга не залюбавацца. Кампазіцыя (велічынёй прыкладна з лямпавы тэлевізар «Гарызонт» апошніх мадэляў) уяўляе сабой хату ў разрэзе разам з прылягаючай часткай вуліцы. У хаце – тыповая абстаноўка, характэрная для першай паловы мінулага стагоддзя. Вясельны стол устаўлены прысмакамі. Маладыя за сталом. Госці – у памяшканні і на вуліцы – частуюцца, танчаць, размаўляюць, мілуюцца. Кампазіцыя ў цэлым вельмі дакладна перадае агульную атмасферу вяселля. А калі ўглядацца ў дэталі…
Наогул, аб дэталях – асобная размова. Кожная з іх – чарговае пацвярджэнне вялікага самабытнага таленту Алены Сяргей, яе незвычайнай назіральнасці, глыбокага ведання беларускіх вясковых традыцый і культуры. Давайце разам угледзімся ў кампазіцыю. Перш за ўсё – ва ўбранства хаты. Мэбля ў памяшканні такая, якая тады і была ў жыцці, – простая, грубаватая, зробленая саматужным спосабам. Алена Віктараўна не толькі дакладна перадала форму вясковай мэблі той эпохі (лавак, шафаў, паліц, буфета, зэдліка), але і старанна папрацавала над фактурай «драўлянай» паверхні. Цікава, што ў вясковай хаце драўляныя стольныя бэлькі таксама з’яўляюцца як бы часткай «карыснага інтэр’еру» – на іх падвешаны на імітаваных вяроўках (між іншым, з сапраўднага льновалакна) і люлька, таксама драўляная, і нізка каўбас. Звяртае на сябе ўвагу адметны прадмет вясковага інтэр’еру – куфар. Ну а калі зараз вяселле, то ён напоўнены новенькім пасагам.
Вясковае вяселле, вартае музейнай экспазіцыі. Вырабамі кандытараў Лідскага хлебазавода нельга не залюбавацца

Важным элементам убранства хаты з’яўляюцца самаробныя тэкстыльныя вырабы (дзяружкі, яркія паласатыя дарожкі, вышытыя беларускім арнаментам ручнікі, упрыгожаны махрамі абрус) і, канешне, карункі. Карункі тут усюды, як у любой хаце, у якой гаспадыня сапраўдная майстрыха і клапоціцца аб утульнасці, – у буфеце, на насценных паліцах. Фіранкі на вокнах і абажур – таксама карункавыя. І выглядаюць яны як сапраўдныя!
А як натуральна перададзены паставы людзей, іх рухі, выразы твараў! Вось маці з абразом у руках, і ў яе такі шчасліва-прасветлены твар! На ім – спадзяванне, што ў дачкі складзецца шчаслівы лёс, і адлюстраванне радасці, што вяселле ідзе ладна, па-людску. Гарманіст крыху стаміўся, але грае выдатна, што бачна па гасцях: пад пералівы гармоніка яны з задавальненнем танчаць і спяваюць, а хтосьці і мілуецца за плотам.
Сур’ёзна падышла Алена Віктараўна да пытання, у што апрануць гасцей і маладых. Іх адзенне (ільняныя кашулі, вышытыя беларускім арнаментам, каляровыя саматканыя спадніцы і г. д.) – тыповыя святочныя ўборы таго часу, асаблівасці якіх вырашыла адлюстраваць у сваёй кампазіцыі кандытар хлебазавода.
Акрамя непасрэдна самога вяселля, другім цэнтрам прыцягнення ўвагі ў хаце з’яўляецца печ. Яна як сапраўдная: добра пабеленая перад вяселлем, з чыгунком бульбы, вілкамі для чыгунка, нізкамі грыбоў і каўбас і… шэрым хітраватым катом. А гліняныя размаляваныя збанкі на плоце, посуд на стале і ў буфеце, чыгунны прас на паліцы, снапы і мяхі за хатай, рамонкі з дзьмухаўцамі ў траве, саламяная страха, буслы на даху… Колькі ні ўглядаешся ў кампазіцыю, знаходзіш новыя і новыя цікавыя дэталі і не перастаеш здзіўляцца: якая карпатлівая праца прароблена, і з якой любоўю! Ды яшчэ ўлічваючы, што ўсё гэта трэба было зрабіць з прадуктаў, якія ўжываюцца як ежа.
Я пацікавілася ў Алены Віктараўны: а якія гэта менавіта прадукты? Яна патлумачыла, что сама хатка зроблена з абаранкавага цеста; мэбля, печ, фігуркі – з салёнага цеста; дробныя дэталі – з цукровай масцікі. Калі ўлічыць, што гэты кандытарскі выраб, да ўсяго, мае неаспрэчныя мастацкія вартасці і глыбокі сэнс, бо ўтрымлівае нямала пазнавальнай інфармацыі аб беларускіх народных традыцыях, культуры, побыце, гісторыі, – то, на мой погляд, ён цалкам заслугоўвае таго, каб быць экспанатам сапраўднага музея.
У завяршэнне – некалькі слоў пра аўтара гэтага арыгінальнага кандытарскага вырабу. Кандытар 5-га разраду Алена Сяргей – яшчэ і выдатны пекар. На хлебазаводзе яна працуе 18 год. З іх апошнія чатыры гады – у кандытарскім цэху, дзе спецыялізуецца на заказных тартах (робіць для іх упрыгажэнне з цукровай масцікі). Мае шмат узнагарод з конкурсаў кандытараў і пекараў рознага ўзроўню (ад абласных да міжнародных). У вольны час любіць папрацаваць над вырабамі з салёнага цеста – фігуркамі, карцінамі.
Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Первый месяц весны?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Лиды

Задачи для животноводства. Председатель облисполкома Владимир Кравцов поставил их на семинаре-учебе в Лиде

Хотите узнать больше? По словам Владимира Кравцова, аграрная отрасль Гродненщины успешно сработала в прошлом году. В основном рост обеспечен за счет отрасли 73

«Дружки МТС»: оператор запускает акцию для беспрерывных пользователей услуг домашнего интернета

Хотите узнать больше? В компании МТС приготовили бонусы для постоянных пользователей услуг «Домашний Коннект» и «Всё!». В рамках специальной акции «Друзья МТС» абоненты со 64

На татами становится узко. Кубок Юртова сконцентрировал в Лиде дзюдоистов из 11 государств

Хотите узнать больше? Румыния, Чехия и даже Ирландия! Впервые Кубок Юртова по дзюдо был таким представительным. В спортивно-оздоровительном комплексе «Олимпия» в минувшие 88

Вкалывать на опережение. Итоги работы субъектов профилактики за год подвели ныне в Лиде

Хотите узнать больше? Нет ничего дороже человеческой жизни. Безопасность и защита людей - главная задача исполнительной власти. Эту животрепещущую тему сегодня обсуждали в 67

Когда ни один-одинехонек задание не выступает впрок. Обитатель Лидского района двукратно за год становился виновником пожаров

Хотите узнать больше? «Первый раз горел, второй раз горел – вытянули. Может, пора остановиться и не допустить третьего раза?» – спрашивает инспектор сектора пропаганды и 74

Смачна есцi!На Лідчыне адбыўся раённы конкурс традыцыйных страў "Спазнай смак сваёй кухні"

Хотите узнать больше? Гультаі з грыбамі, шчупак "па-графску", кнышы і скавароднік, а таксама некалькі дзясяткаў унікальных рэцэптаў, водар смачных страў, незвычайныя 53

Лобовое стычка машин вытребовало километровые очередности на трассе Минск-Гродно

Хотите узнать больше? Столкновение УАЗа и грузовика ГАЗ произошло на реконструируемом участке дороги М6 Минск-Гродно в Лидском районе. По предварительным данным, ГАЗ 65

В январе в тестовом порядке заработал начальный в Лиде почтомат

Хотите узнать больше? Внешне он очень напоминает банкомат или инфокиоск, встроенный в «киоск» со множеством ячеек разных размеров. У почтомата нет обеда и выходных, он 59