Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Смерці насуперак

Смерці насуперак

Згодна паведамлення Саўінфармбюро ад 3 ліпеня 1943 года партызанамі атрада імя Кірава на добрушскім участку чыгункі за адзін тыдзень было пушчана пад адхон тры фашысцкія эшалоны з жывой сілай і тэхнікай, якія ішлі на фронт.

Ваенны камендант Апель і бургамістр Собалеў быццам звар’яцелі. Яны аб’явілі аб выдачы ўзнагароджання – 100 гектараў зямлі і 10 тысяч марак — за галаву камандзіра партызанскага атрада А.Ф.Бурага. У адказ Валянціна Мядзведзева вывесіла насупраць будынка паліцыі лістоўку, у якой было сказана: “Хто выдасць А.Ф.Бурага, атрымае толькі два метры зямлі. Смерць нямецкім акупантам!”

Аднойчы В.Мядзведзева вярталася з дыверсійна-разведвальнага атрада дадому. Яго камандзір капітан М.С.Кавалёў даручыў ёй перадаць вельмі важную запіску кіраўніку добрушскага падполля Н.С.Кулікову. Паблізу ад свайго дома юная сувязная ўбачыла, што лясная варта «Ласінае» акружана нямецкімі салдатамі з аўтаматамі. Гітлераўцы тут жа схапілі Валянціну і кінулі ў кузаў аўтамашыны, дзе знаходзіліся яе бацька і мама. Іх прывезлі ў Добруш, кінулі ў сыры склеп, які быў пад домам паліцыі. Там таксама сядзелі іншыя збітыя арыштаваныя.

У цёмным кутку Валянціна зняла бот і выцягнула з яго запіску М.С.Кавалёва, узяла яе ў рот і пачала разжоўваць. На яе моўчкі глядзеў незнаёмы мужчына, які адразу ж пастукаў у дзверы і папрасіўся ў туалет. Юная сувязная зразумела: то быў не арыштаваны, а здраднік. Але было позна. Праз 10-15 мінут яе выклікалі на допыт...

Фашысцкі следчы гаварыў на рускай мове. Ён абяцаў вызваліць яе з-пад варты і даць вялікую суму грошай, калі яна скажа, што было напісана на знішчанай паперы. Сувязная неаднаразова адказвала: то быў кавалачак сала, яна не была ў партызанскім атрадзе, а таму і не ведае, дзе ён знаходзіцца.

Калі Валянціну вывелі на допыт у трэці раз, яна пачула страшны голас бацькі. Затым убачыла, як фашысты білі яго ў кабінеце ваеннага каменданта. На вачах у бацькі фашысты пачалі біць дачку плёткай і шомпалам, патрабуючы адказу на пытанні: хто расклейваў лістоўкі, хто дастаўляў узрыўчатку партызанам?

Фёдар Харытонавіч спрабаваў абараніць дачку, але гестапавец з размаху ўдарыў яго пісталетам па галаве. Ад нанесенага ўдару той упаў і страціў прытомнасць.

Чатырнаццаць дзён В.Мядзведзеву вадзілі на допыт кожны дзень, збівалі да непрытомнасці, але юная патрыётка маўчала. Тады ёй аб’явілі, што яна будзе расстраляна. Дзяўчыну вывелі ў двор паліцаі, накіравалі на яе аўтаматы і зноў пачалі патрабаваць адказаў. Валянціна маўчала, не выдавала тайны. Тады ў яе бок пачуліся аўтаматныя чэргі. Непрытомная дзяўчына ўпала на зямлю. Яе, паўжывую, кінулі ў брудны паліцэйскі склеп...

Праз некалькі гадзін разам з бацькамі яна апынулася ў Гомельскай турме СД. Тут зноў з яе здзекваліся і дапытвалі. Больш таго, у прысутнасці яе і маці расстралялі бацьку.

Маці не вытрымала гэтага, праз некалькі хвілін на вачах у дачкі памёрла. Цяжкія выпрабаванні не зламалі волю юнай патрыёткі.

У пачатку лістапада 1943 года фашыс-ты пагрузілі дзяўчат у адкрытыя кузавы аўтамашын і павязлі ў заходнім накірунку. Пры выездзе з Гомеля на гэтую калону наляцелі савецкія штурмавікі. Фашысты кінуліся хавацца ў лясных канавах.

Арыштаваныя разбегліся па лесе ў розныя бакі. Так выпадкова і выжыла Валянціна Мядзведзева, затым вярнулася ў партызанскі атрад.

За праяўленую мужнасць у барацьбе з акупантамі Валянціна Мядзведзева ўзнагароджана баявым медалём “За адвагу”, а яе бацька – пасмяротна ордэнам “Айчыннай вайны” першай ступені.

Зараз Валянціна Фёдараўна Мядзведзева (Калугіна) жыве ў Добрушы.

Іван КУРДЭСАЎ,

палкоўнік у адстаўцы, былы разведчык дыверсійна-разведвальнага атрада Бранскага фронту

і партызанскага атрада імя Кірава

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Первый месяц лета?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Какое предприятие города вы считаете наиболее перспективным?

Новости Добруша

В Добруше остаются затопленными несколько частных подворий

Хотите узнать больше? В Добруше на улице Пролетарской остаются затопленными несколько частных подворий. Вода в реке Хоропуть впервые за всю историю наблюдения поднялась до 113

Швейцарские благотворители помогли открыть в Добруше службу сиделок

Хотите узнать больше? Аналогов проекту в области нет, а вот за границей «шпитексы» распространены. Пребывание в больницах людей, которые не могут себя обслуживать, 223

Добрушскую посуду можно купить в интернете

Хотите узнать больше? Сервис покупки фарфора через сеть стартовал с начала года. Заказ можно оформить на сайте dfz.by. Выбираете товар, кладете в виртуальную корзину, 180

Монахиня Ангелина, благочинная Свято-Иоанна-Кормянского монастыря, рассказала, как пришла к вере

Хотите узнать больше? В давние времена, когда солнце было богом, люди пришли в прекрасную дубовую рощу, расположенную на мысу у небольшой речки. Стали вместе держать речь: 170

Завод по производству картона в Добруше откроется к концу года

Хотите узнать больше? Завод мелованных и немелованных видов картона в филиале «Добрушская бумажная фабрика «Герой труда» заработает к концу года. Об этом заявил 310

В Добрушском районе лицеист и два школьника заплутали в лесу, испытывая компас

Хотите узнать больше? Сообщение о пропаже подростков поступило в службу спасения вечером 4 января.  Как выяснилось, студент местного лицея и два школьника около 15-00 279

Электробраконьер заплатит 33 тысячи рублей за 20 килограммов рыбы, выловленной в Ипути

Хотите узнать больше? Любителя нелегальной рыбалки, жителя Гомельского района задержали в Добруше, сообщили в областной природоохранной инспекции.  При ... 559

Мобильная группа облисполкома посетила сельхозпредприятия Добрушского района

Хотите узнать больше? Уже на подъезде к ферме ОАО «Жгунское» в деревне Рассвет специалист по охране труда заметил нарушение. На ремонте кровли строители трудились без 534