Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

60-гадовы юбілей адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей

Свой чарговы дзень нараджэння адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей у першы дзень жніўня. Менавіта 1 жніўня 1953 года Столінскім раённым Саветам дэпутатаў працаўнікоў было прынята рашэнне аб адкрыцці ў г.Століне раённага краязнаўчага музея. Таму ў гэтым годзе музею споўнілася 60 год.

60-гадовы юбілей адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей
С.П. Вярэніч

На Століншчыне зараз дзейнічае 16 грамадскіх музеяў. Разам са Столінскім, які з’яўляецца каардынуючым цэнтрам ўсёй краязнаўчай работы ў раёне, яны ўносяць свой уклад ў справу захавання і прапаганды гісторыка-культурнай спадчыны роднага краю. Таму ў гасцях у Медыя-Палесся дырэктар Столінскага раённага краязнаўчага музея Святлана Паўлаўна Вярэніч і навуковы супрацоўнік музея Юрый Сямёнавіч Юркевіч. Яны ахвотна расказалі гісторыю музея і пазнаёмілі з экспазіцыйнымі заламі.


Пра тое, як з’явіўся музей

Ідэя стварэння ў Століне краязнаўчага музея ўзнікла на пачатку 1950-х гадоў. А ўвасабленне яе ў жыццё адбывалася на працягу 1954-1955 гг. Першым дырэктарам (з 1 студзеня 1954 г.) і фактычным яго стваральнікам стала Вера Мацвееўна Очкіна – ураджэнка Расіі, якая пасля вызвалення Століншчыны ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў цесна звязала свой жыццёвы лёс з нашым краем. Менавіта яна ўзначаліла нялёгкую справу стварэння музея.

Насельніцтва раёна актыўна адгукнулася на ідэю стварэння ў Століне краязнаўчага музея. Людзі пачалі несці ўсё, што мелі цікавага са спадчыны сваіх продкаў: каменныя сякеры, старажытныя дакументы, прылады працы і побыту, розныя манеты і інш. З ўспамінаў Веры Мацвееўны мы ведаем, што самым першым экспанатам стала медная капейка з выявай Георгія Пабеданосца, якую ў 1954-м г. прынёс жыхар Століна Васіль Iгнатавіч Навумчык.


Першае месцазнаходжанне музея і адкрыццё яго першай экспазіцыі

Ля вытокаў Столінскага раённага краязнаўчага музея стаяў і Яўстафій Юльянавіч Высоцкі, які вельмі шмат зрабіў для стварэння першай экспазіцыі, а яшчэ асвоіў складанае рамяство таксідэрміста (спецыяліста па вырабу чучалаў жывёлін, рыб і птушак). У выніку набыў шырокую
вядомасць на Століншчыне і за яе межамі.

Дзякуючы намаганням В.М. Очкінай і Я.Ю. Высоцкага, першая экспазіцыя Столінскага раённага краязнаўчага музея была падрыхтавана ў сціслыя тэрміны. Яе адкрыццё адбылося 5 лістапада 1955 г. А размяшчалася яна на другім паверсе невялікага двухпавярховага будынка у цэнтры Століна, па вуліцы Леніна, 3. Экспазіцыйная плошча, на якой размяшчаліся аддзелы прыроды (1 пакой) і археалогіі (2 пакоі), была невялікай (усяго 52,7 м2). Тут размясціліся два аддзелы - прыроды і археалогіі.

60-гадовы юбілей адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей

Шмат яшчэ цікавых матэрыялаў заставалася ў фондах музея, бо толькі аднаго паверха невялікага будынка было мала для размяшчэння усіх прадметаў, якія маглі быць выкарыстаны ў якасці экспанатаў. З цягам часу першы паверх таксама перайшоў да музея.

Ішоў час, папаўняўся музенйны фонд. Дзякуючы далучэнню 19 студзеня 1961 г. да Столінскага раёна тэрыторыі скасаванага Давыд-Гарадоцкага раёна поле дзейнасці музея і геаграфія збору мясцовых матэрыялаў пашырылася амаль у 2 разы!


Не абыйшлося без цяжкасцей

Неўзабаве абставіны склаліся так, што над самім фактам існавання музея навісла пагроза: на ўрадавым узроўні было прынята непрадбачлівае рашэнне аб скарачэнні колькасці культасветустаноў, галоўным чынам за кошт невялікіх музеяў і бібліятэк. Пад скарачэнне папаў і Столінскі раённы краязнаўчы музей. У выніку спрэчак было знойдзена кампраміснае рашэнне, паводле якога Столінскі музей захоўваўся, але як філіял Брэсцкага абласнога краязнаўчага музея. Штат работнікаў пры гэтым быў скарочаны да мінімуму: заставалася толькі адзінка захавальніка фондаў. У хуткім часе гэта рашэнне было прызнана памылковым. У 1963 г. штат супрацоўнікаў музея быў адноўлены. Чарговым кіраўніком музея на шмат гадоў стала Ксенія Дзмітрыеўна Кожына.


Новы будынак музея – новая экспазіцыя

У 1970 г. музею быў выдзелены адзін з карпусоў былога Дома састарэлых калгаснікаў у парку «Манькавічы», дзе ён знаходзіцца і сёння. Быў зроблены капітальны рамонт. Адначасова супрацоўнікамі музея вялася праца па фарміраванні новай экспазіцыі: новыя памяшканні дазвалялі мець куды большую экспазіцыйную плошчу. Урачыстае адкрыццё новай, другой па ліку экспазіцыі Столінскага раённага краязнаўчага музея (плошча 206м2) адбылося 7 сакавіка 1976 г. у праграме раённага свята «Палескія зоры».

Незадоўга да гэтай падзеі музей узначаліў Юрый Мікалаевіч Камароў, які
праяўляў павышаную цікавасць да распрацоўкі тэматыкі Вялікай Айчыннай вайны.

60-гадовы юбілей адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей

У 1984 г. дырэктарам музея стала Святлана Аляксандраўна Луцкая. Яшчэ зусім маладой, дапытлівай дзяўчынай прыйшла
яна пасля
заканчэння Столінскай сярэдняй школы ў раённы краязнаўчы музей. Пад кіраўніцтвам старэйшых калег вырасла ў дасведчанага кваліфікаванага работніка.

1 кастрычніка 1989 г. музей узначаліла 7 па ліку дырэктар – Святлана Паўлаўна Вярэніч. А ў лістападзе 1994г. экспазіцыя музея была дэманціравана ў сувязі з пастаноўкай будынка музея ў парку «Манькавічы» на капітальны рамонт. Разгарнулася праца па стварэнні новай, ужо трэцяй у гісторыі музея экспазіцыі (была адкрыта 11 снежня 2005 г.)


Экспазіцыя музея разгорнута ў 6-ці залах

Сучасная экспазіцыя разгорнута ў 6 залах: прыроды, археалогіі, гісторыі (3 залы), этнаграфіі.

Агляд пачынаецца з залы прыроды. Яна знаёміць з геаграфічным становішчам раёна, яго багатым расліннным і жывёльным светам. Тут размешчаны стэнды з рознымі картамі раёна. Можна ўбачыць шэраг відаў звяроў і птушак, у тым ліку і тых, што занесены ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь. Упрыгажэннем калекцыі з’яўляюцца чучалы сямейства зубраў.

Зала археалогіі прысвечана далёкай мінуўшчыне раёна. Яго тэрыторыя
была заселена каля 10-7 тыс. гадоў таму назад. Першыя археалагічныя раскопкі на тэрыторыі нашага раёна былі праведзены яшчэ ў 2-й палове 1930-х гг. пад кіраўніцтвам вядомага польскага вучонага Рамана Якімовіча, а месцам іх правядзення стала Замкавая гара, што ў цэнтры Давыд-Гарадка. У вітрынах – мноства разнастайных рэчаў і прылад працы старажытных людзей.

60-гадовы юбілей адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей

У першай зале гістарычнай экспазіцыі знаходзіцца кальчуга ХІІ ст., зброя і абмундзіраванне салдат рускай арміі Айчыннай вайны 1812 г., фотакопіі дакументаў пра становішча прыгонных сялян, сялянскія хваляванні, самаробныя мячы паўстанцаў у 1863-1864 гг., а таксама іншыя ўзоры халоднай і вогнестрэльнай зброі; дакументы і матэрыялы пра ўстанаўленне Савецкай улады ў краі, аб Палескім паўстанні 1918-1919 гг.; аб жыцці ў так званы міжваенны перыяд, калі Століншчына знаходзілася ў складзе адроджанай Польскай дзяржавы, аб першых сацыялістычных пераўтварэннях. Багата прадстаўлены фотаматэрыялы, нумізматычная і фалерыстычная калекцыі, баністыка.

Асобнае месца ў гістарычнай экспазіцыі адведзена раскрыццю значэння вядомага магнацкага роду Радзівілаў у гісторыі і культуры Століншчыны на працягу звыш чатырох стагоддзяў.

60-гадовы юбілей адзначае Столінскі раённы краязнаўчы музей

Тэме Вялікай Айчыннай вайны прысвечана асобная
зала.
Яе
экспазіцыя расказвае
аб такіх памятных старонках вайны,
як нямецка-фашысцкі так званы «новы парадак», антыфашысцкае падполле, партызанскі рух і вызваленне Століншчыны Чырвонай Арміяй у ліпені 1944 г., першыя аднаўленчыя работы. У спецыяльнай вітрыне захоўваецца мундзір ганаровага грамадзяніна Століна, удзельніка вызвалення Століншчыны ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў генерал-маёра Сяргея Міхайлавіча Маслава. Гэты мундзір быў падораны генералам нашаму музею ў 1970-я гады.

Замыкае агляд экспазіцыі зала этнаграфіі. Тут сабраны шэраг прадметаў беларускага традыцыйнага побыту, у тым ліку сельскагаспадарчыя прылады працы, узоры нацыя-нальнага адзення, калекцыі работ мясцовых майстрых (посцілкі, рушнікі і г. д.).

Плануецца стварэнне асобнай залы пасляваеннага развіцця Століншчыны. Такім чынам, храналогія ахопу гісторыі нашага краю будзе даведзена да сучаснасці і лагічна завершана.


Пастаянныя выставы

Акрамя ўласна экспазіцыі музей прапануе наведвальнікам пазнаёміцца з некалькі пастаянна дзеючымі выставамі: ордэнаў замежных дзяржаў і былога СССР, выстава славянскага іканапісу ХІХст., выстава работ мастакоў-землякоў Юрыя Сергіенкі, Сяргея Місюна і графікі нашага таленавітага земляка, рэзчыка па дрэве, графіка і этнографа-аматара Івана Супрунчыка з в.Цераблічы і іншых.

Наведвальнікі Столінскага раённага краязнаўчага музея маюць магчымасць паглядзець цікавыя відэафільмы, прысвечаныя майстрам ганчарнай справы з вёскі Гарадная, гарадам Століну і Давыд-Гарадку.

Рэдакцыя сайта Медыя-Палессе віншуе супрацоўнікаў музея і тых, хто цікавіцца гісторыяй роднага краю з юбілеем. Шчасця, здароўя, дабрабыту!

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Сколько лет в веке? (ответ числом)

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Столина

Житель Столинского района едва не сжег дом, пытаясь растопить печь бензином

Хотите узнать больше? Пострадавшего диагностировали в больницу с ожогами первой и второй степени.<br clear="all" /> 26

"Можно сказать, сработали удачно". Как прошел первый сезон круизного теплохода "Белая Русь"

Хотите узнать больше? "Изначально планировали больше ночных переходов, чтобы днем пассажиры могли довольствоваться насыщенной программой на берегу. Но, изучив мнение 39

В Пинском районе такси врезалось в отбойник

Хотите узнать больше? 57-летний житель Пинского района не учел погодные условия и неправильно выбрал скорость.<br clear="all" /> 25

Почти центнер контрабандного украинского сала обнаружили пограничники в Столинском районе

Хотите узнать больше? С поезда мешки были сброшены преднамеренно: для последующего скрытного перемещения и незаконной реализации без соответствующих документов и контроля 26

В Столинском районе судили женщину, которая до смерти избила любовницу мужа

Хотите узнать больше? Во время пикника обвиняемая отлучилась на некоторое время покормить скот, а когда вернулась, застала своего мужа в объятиях голой подруги.<br 32

Паромная переправа между Столинским и Лунинецким районами приостановит работу в конце ноября

Хотите узнать больше? Построенная по программе развития Припятского Полесья переправа начала работать 5 лет назад.
49

Купить живую сосну предлагает Полесский лесхоз

Хотите узнать больше? Стали известны цены на живые сосны из лесных угодий Полесского лесхоза, продажа которых начнётся с 23 декабря. Опыта реализации новогодних сосен у 1 867

Сети все возрасты покорны, или Первый компьютерный класс для пенсионеров в Столине

Хотите узнать больше? Первые ученики первого на Столинщине компьютерного класса для обучения людей пожилого возраста навыкам пользования компьютером посетили первое 1 450