Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Дажыць да ста, а то і болей

Дажыць да ста, а то і болей

23 жніўня ў доме Марфы Сямёнаўны Ляўданскай, якая жыве ў вёсцы Русакі Курапольскага сельсавета, будзе цесна ад гасцей і цёпла ад шчырых пажаданняў родных, знаёмых і суседзяў, якія завітаюць з нагоды яе дзевяностага дня нараджэння.

Гледзячы на гэтую энергічную, шчырую і ветлівую жанчыну, не верыцца, што ёй сапраўды столькі гадоў, тым больш што жыццё зусім не песціла, хутчэй наадварот: прыйшлося перажыць жахі вайны, пахаваць двух сыноў (аднаму было тры месяцы, другому — 37 гадоў). Успамінаць пра гэта без слёз Марфа Сямёнаўна не можа. Яно і не дзіўна. Разам з тым жыццё падарыла і нямала прыемных момантаў, пра якія юбілярка ахвотна расказвае.

Нарадзілася ў 1925 годзе ў вёсцы Русакі, у якой і прайшло ўсё яе жыццё. У сям’і было пяцёра дзяцей — адзін сын і чатыры дачкі, цяпер у жывых засталася толькі яна. Маладосць супала з Вялікай Айчыннай вайной. Ледзь не трапіла ў няволю ў Нямеччыну. Дзяўчыну разам з іншымі аднавяскоўцамі акупанты павезлі спачатку ў Кураполле, а затым у Паставы, дзе размясцілі ў будынку цяперашняга раённага цэнтра дзяцей і моладзі, абгароджаным калючым дротам. З аднаго яго боку гаравалі тыя, каго чакала дарога ў чужую краіну, з другога — іх родныя.

— Народу было шмат, таму, хоць немцы нас і вартавалі, усачыць за ўсімі не маглі. Я ўбачыла, як адна дзяўчына нырнула пад дрот і адразу ж злілася з натоўпам. Па яе прыкладзе тое ж самае зрабіла і я. На шчасце, усё атрымалася, — успамінае М. С. Ляўданская.

З жахам узгадвае, як немцы закалолі штыком суседа, які хаваўся ў гумне са збожжам — хацеў пазбегнуць вывазу на прымусовыя работы. Было страшна глядзець, як галасіла яго жонка, якая засталася адна з чатырма маленькімі дзецьмі. Памятае Марфа Сямёнаўна і тое пачуццё неверагоднай радасці, калі абвясцілі пра заканчэнне вайны. Падзяліцца доўгачаканай навіной з аднавяскоўцамі бегла ў родную вёску з райцэнтра, дзе працавала на льнозаводзе, напрасткі праз поле і кусты босая.

Пачалося мірнае жыццё. Працавала ў калгасе паляводам і жывёлаводам за працадні, неўзабаве выйшла замуж. Муж Франц шчыраваў у гаспадарцы спачатку кавалём, затым зваршчыкам, дома таксама не сядзеў без справы. Праз некалькі гадоў сямейнага жыцця купілі стары дом. Гаспадар сам яго даводзіў да ладу: мяняў вокны, дзверы, узводзіў гаспадарчыя пабудовы. А колькі радасці было, калі ў доме загаварыла радыё! У той час гэты тэхнічны цуд быў не ва ўсіх.

Марфа Сямёнаўна таксама выдатная майстрыха: раней ткала і вязала не толькі для ўсёй сям’і, але і на продаж. Пра яе залатыя рукі ведала ўся акруга, ад заказаў не было адбою. Нягледзячы на свой паважны ўзрост, яна вяжа і сёння, ахвотна дэманструе апошнія вырабы, прапануе падарыць… Усю работу ў доме і каля яго імкнецца рабіць сама, з задавальненнем садзіць агарод і займаецца яго праполкай. А яшчэ любіць чытаць газеты. У спецыяльны нататнік выпісвае ўпадабаныя вершы, якія друкуюцца на старонках СМІ, дэкламуе іх. Нават памятае верш на польскай мове, які шмат гадоў таму вывучыла ў школе.

У Марфы Сямёнаўны пяцёра ўнукаў і трое праўнукаў. Найбольш цесныя адносіны склаліся з сынам Віктарам, яго жонкай Таццянай і іх дзецьмі Аксанай і Аляксеем. Яны частыя госці ў бацькоўскай хаце.

— Я вельмі ўдзячна сыну і нявестцы за тое, што часта прыязджаюць да мяне, дапамагаюць па гаспадарцы, возяць у госці да сябе ў райцэнтр. Больш за тое, прапануюць пераехаць да іх на пастаяннае месца жыхарства. Але я адмаўляюся — не хачу з’язджаць з роднай вёскі, — кажа М. С. Ляўданская.

Пытаюся: «Што галоўнае ў жыцці?» Марфа Сямёнаўна лічыць, што гэта сям’я і добразычлівае стаўленне да ўсіх людзей. Ну што ж, жадаем, каб вас радавалі родныя, а ўсе астатнія адказвалі на вашу шчырасць узаемнасцю. І, безумоўна, дажыць да ста, а то і болей.

Тэкст і фота Веранікі ФІЛАНОВІЧ.

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: 24 часа это - ?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Постав

Мисс Край.бай островчанка Ольга Келин не чувствует себя звездой. Она, как и прежде, бережет свой семейный уют (фото)

Хотите узнать больше? Мисс Край.бай – 2016 из Островца Ольга Келин не считает себя звездой. Фото предоставлено Ольгой Келин Муж самой очаровательной девушки нашего края 55

Как, вися на веревке, поменять окна на 18 этаже и снять котенка с дерева. И чему еще научился бывший учитель из Докшиц

Хотите узнать больше? Основатель столичной фирмы «АльпПайер», уроженец Докшиц Виталий Модель во время международного туристического форума в российском Нарьян-Маре. Как 52

Лазерное шоу, брейк-данс и карате. В Поставах с аншлагом прошел городской мюзикл «Золушка» (фото)

Хотите узнать больше? Мюзикл «Золушка» в Поставах – 2016. Фото Антона Чалея 25 и 26 декабря в Поставах с аншлагом и приставными стульями прошли показы мюзикла «Золушка», 50

Радость сладкоежки. В Молодечно открылся первый фирменный магазин «Красный пищевик»

Хотите узнать больше? В Молодечно открылся магазин кондитерского предприятия ОАО «Красный пищевик». 10 декабря в Молодечно состоялось открытие первого и единственного в 50

Лынтупскія католікі з Пастаўшчыны звярнуліся да біскупа з адкрытым пісьмом

Хотите узнать больше? Касцёл у Лынтупах. Фота з сайта padarozhnik.com Вернікі Лынтупскай парафіі з Пастаўскага раёна звярнуліся да Віцебскага біскупа з адкрытым пісьмом у 61

Второкурсник вилейского колледжа Вадим Шорец: «В будущем хочу открыть свою СТО»

Хотите узнать больше? Второкурсники Вилейского государственного колледжа и руководители СТО в Вилейке. Фото Юлии Лахвич, Край.бай Сколько зарабатывают автослесари, готовы 43

Программа новогодних и рождественских праздников в Поставах

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Автор фото неизвестен Городской новогодний фейерверк пока не планируется, зато поставчан на 82

Спонсор строительства церкви на заповедном озере Болдук в Поставском районе арестован за крупные махинации

Хотите узнать больше? Николай Романович, арестованный заместитель генерального директора ЗАО «БелАВМ», инициатор и спонсор строительства церкви на озере Болдук Поставского 83