Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Улады Глыбокага плануюць добраўпарадкаваць Мосар да яго 500-годдзя

Улады Глыбокага плануюць добраўпарадкаваць Мосар да яго 500-годдзя

У кожнай краіне ёсць месцы, да якіх прыкавана асабліва пільная ўвага. Часта гэта не сталіцы, а невялікія населеныя пункты ў глыбінцы са сваімі непаўторнымі традыцыямі, архітэктурай і іншымі разынкамі. Сярод іх - вёска Мосар Глыбоцкага раёна. Дзякуючы ксяндзу-пралату Юзафу Бульку, які служыў там чвэрць стагоддзя, ля касцёла Святой Ганны з'явіліся найпрыгажэйшы дэндрапарк і Алея цвярозасці. А сама вёска ператварылася ў астравок, дзе спіртное афіцыйна пад забаронай. З таго часу, як непрымірымы барацьбіт з п'янствам завяршыў зямны шлях, прайшло больш за тры гады. Ці шануюць сёння ў Мосары яго запаведзі? Ці не зменшыўся бляск "беларускага Версалю"? Ці па-ранейшаму ён вабіць турыстаў?


Будні непітушчай вёскі

Апошні раз у Мосары я быў гадоў пяць таму. Запомніўся бясконцы паток наведвальнікаў, яркія фарбы кветак, захопленыя воклічы дзятвы каля вальераў з баранчыкамі, страусамі, індыкамі і іншай жыўнасцю. Цяперашні прыезд прыйшоўся на дажджлівы дзень. Клумбы ля касцёла па-ранейшаму стракочуць кветкамі. А вось гасцей няшмат. Аб зменах, якія адбыліся ў вёсцы за апошнія гады, мне распавёў Сяргей Лаўрыновіч, дырэктар мосарскага парку, які з'яўляецца сёння філіялам Глыбоцкага гісторыка-этнаграфічнага музея:

- За касцёлам засталіся 2 гектара зямлі, а астатнія 16 гектараў парку належаць раённаму аддзелу культуры. Так перад смерцю распарадзіўся ксёндз Булька. Ён бачыў, што насельніцтва вёскі імкліва старэе (колькасць жыхароў у Мосары за апошнія 20 гадоў скарацілася з 500 да 350 чалавек, з гэтага года там зачыняецца школа. - С.Г.). Рабочых рук і тэхнікі не хапае. Добра, што купілі касілку і трымер. Да гэтага абыходзіліся звычайнай ручной касой. У заапарку памёр адзін з двух страўсаў. Астатніх жывёл мясцовыя жыхары разабралі па падворках. Афіцыйна заапарк сёння нічый.

Сяргей - адзін з мясцовых хлопцаў, якіх Булька яшчэ школьнікам далучыў да працы ў парку. Зваршчык мясцовага льнозавода Валянцін Мурзіч таксама нямала працы ўклаў у прыгажосць, створаную ў Мосары. Таму яму шкада бачыць, што некаторыя масткі на сажалках, сарваныя з месцаў падчас крыгаходу, да гэтага часу не прывялі ў парадак:

- І з нагоды аплаты ў 4 тысячы рублёў, якую сёння бяруць за ўваход на тэрыторыю парку з турыстаў, у мяне сваё меркаванне. Грошы хоць і невялікія, але сам факт нашых людзей, якія звыкнуліся да многіх бясплатным выгод, адпуджвае.

- А зона цвярозасці працягвае дзейнічаць? - Цікаўлюся я ў Валянціна Тадэвушавіча.

- Гэтую ідэю Булькі я падтрымліваў і працягваю падтрымліваць. Многім выпівакам і членам іх сем'яў, якія прыязджалі з усіх канцоў краіны, ён даў слушную параду. Многія мясцовыя замест таго, каб у шклянку зазіраць, да працы далучыліся, сталі класнымі тынкоўшчыкамі, мулярамі. Па словах старшыні Удзелаўскага сельсавета Віктар Кармана, дзесяць гадоў таму ў Мосары было 6 сем'яў, дзе з-за прыхільнасці бацькоў да алкаголю забіралі маленькіх дзяцей. Цяпер - дзве. П'яныя на вуліцах не валяюцца, але і сказаць, што ўсё ў Мосары раптам сталі непітушчымі, было б няправільна. У краме я пацікавіўся ў прадаўшчыцы, ці сапраўды яна не прадае спіртное. За недавер тая пакрыўдзілася і прапанавала праверыць склад. У гэты час адзін з пакупнікоў пачаў абурацца: "Ненармальна, калі мужыку пасля лазні выпіць не атрымліваецца!" Ну так, у Мосары не атрымліваецца - "сухі закон". За "бамбэлой" (бутэлькай пладова-ягаднага) ці "кірпічыкам" (віном у тэтрапак) прыйдзецца ў суседнюю вёску за тры кіламетры тупаць.


Рарытэт пад адкрытым небам

Заплаціўшы 4000 рублёў, у Мосары можна пагуляць па парку, пасядзець у альтанцы ля сажалкі, наведаць музей, сфатаграфавацца з яго экспанатамі. Сярод іх, як сцвярджае экскурсавод Марыя Ткачонак, ёсць сапраўдныя рарытэты:

- Напрыклад, більярд XVIII стагоддзя. Гэты стол з прарэзам для манеткі можна назваць правобразам сучасных гульнявых аўтаматаў. У краіне такіх два засталося - у нас і ў Нясвіжы.

Марыя Раманаўна распавяла, што прыхаджане ніколі не рабілі адрозненняў дзе працаваць - на музейнай тэрыторыі або на касцельнай. Калі ў музеі няма экскурсій, яна збіраецца і ідзе кветкі саджаць, пустазелле палоць. Пры Бульку за кожны кусцік або кветнікам быў замацаваны чалавек. А вось ксёндз Аляксей, які служыў у Мосары да нядаўняга часу, гэтую традыцыю змяніў. Каб папрацаваць на тэрыторыі касцёла, людзі павінны былі атрымаць яго асаблівае дазвол. Некаторых гэта прыводзіла ў здзіўленне.


Захаваць традыцыі

Сёння ў Мосарскім прыходзе новы адміністратар - ксёндз Марат. Некалькі тыдняў ён вывучае справы, знаёміцца з прыхаджанамі:

- Хваляваўся, калі ехаў сюды. Прасцей служыць у ціхім месцы. А Мосар - на слыху! З традыцыямі. Трэба аддаць належнае заклаўшаму іх ксяндзу-пралату Бульку, яго духоўнай працы, арганізатарскім здольнасцям. Але з часам і золата цямнее. І яго часам неабходна пачысціць.

Усё лепшае, што ёсць у Мосары, ксёндз Марат мае намер захаваць. Ён рады, што ў Ўдзелаўскім сельсавеце і Глыбоцкім райвыканкаме знаходзіць разуменне і падтрымку. На яго думку, у Мосары можна арганізаваць музей каталіцкай парафіі з галоўнай экспазіцыяй, прысвечанай Юзафу Бульку, які, дарэчы, уладальнік прэміі Прэзідэнта "За духоўнае адраджэнне". Не хаваў ксёндз Марат і свайго захаплення - заўсёды марыў навучыцца граць на гітары. Не выключана, што калі-небудзь ён возьмецца за тое, каб правесці ў Мосары хрысціянскі рок-фэст ... За гэтымі разважаннямі нас перапынілі. Сталая паломніца з Валожынскага раёна Рэня Халевич прыехала замовіць службу ў касцёле. Сваю 77-гадовую суседку па дачы ў Мосар прывезла сталічны фатограф Кацярына Жураўлёва:

- Мосар у Беларусі ўсе ведаюць! Калі мы з мужам распавялі аб гэтым месцы суседзям-каталікам, яны загарэліся жаданнем сюды патрапіць. Мы з дзецьмі перыядычна прыязджаем. Цяпер, здаецца, жывёл у вальерах менш стала. А так - выдатнае месца, заслужана карыстаецца папулярнасцю ў турыстаў.


Меркаванні з нагоды

Таццяна МАлотоўнІк, начальнік аддзела ідэалагічнай работы, культуры і па справах моладзі Глыбоцкага райвыканкама:

- Плата за ўваход на тэрыторыю парку - мера вымушаная. Але і яна не пакрывае выдаткаў па догляду за ім. За паўгода на ўваходных білетах зароблена 12,5 мільёна рублёў, а ўкладзена ў добраўпарадкаванне парку больш за 100 мільёнаў. Мосар - знакавае месца для Беларусі. У ліпені Глыбоцкі райвыканкам прыняў рашэнне, каб дапамога культурна-дэндралагічны парку аказвалі прадпрыемствы і арганізацыі раёна. Распрацаваны план рамонту музея, капліц, масткоў, вальераў, ачысткі вадаёмаў і крыніцы, пасадкі новых алей, ўладкавання дзіцячай пляцоўкі і фантана. Усё гэта хочам зрабіць да 500-гадовага юбілею Мосара, які будзе адзначацца ў наступным годзе.

Іна Якаўлева, экскурсавод (Віцебск):

- Раней ў Мосар шматлікія турысты і вернікі ехалі, каб убачыць ксяндза Бульку. Ён, калі мог, сустракаў гасцей, размаўляў з імі. Упэўнена, што аўтарытэт і харызма гэтага чалавека яшчэ доўга будуць прыцягваць людзей у Мосар. Праўда, каб ацаніць усе прыгажосці гэтага месца, трэба хаця б крыху пазнаёміцца з Бібліяй.

Фота: Таццяна Матвеева

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Первый месяц лета?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Глубокого

Билет на концерт Руслана Алехно выиграл предприниматель из Молодечно Михаил Коляда

Хотите узнать больше? Михаил Коляда со своей семьей. Фото предоставлено Край.бай Михаилом Колядой На концерт Руслана Алехно Михаил отправится 21 февраля в 19.00 во Дворец 68

"Давайте еще с ним поживем". Лукашенко не собирается отменять декрет о тунеядстве

Хотите узнать больше? Александр Лукашенко во время встречи с журналистами и экспертами 3 февраля. Фото с сайта president.gov.by Александр Лукашенко не намерен отменять 66

Вырастут минимальные пенсии, а декретницам накинут по рублю. Что еще меняется в Беларуси с 1 февраля

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта tut.by В феврале те, кто живет на минимальную или социальную пенсию, а также на пособие 97

Тракторные гонки по бездорожью пройдут 28 января в Поставском и Глубокском районах

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта yana - SPOX.ru Стартуют гонки 28 января в аг. Париж Поставского района. В скорости и 171

Несмотря на мороз, желающих искупаться в водоеме на Крещение в Глубоком было много (фото, видео)

Хотите узнать больше? Крещенское купание в Глубоком 19 января. Фото Леонида Юрика 19 января на озере Беглец в Глубоком состоялся традиционный молебен, во время которого 148

Министерство образования Беларуси запретило родительским комитетам собирать деньги

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото с сайта madou18kgo.ucoz.ru Родительским комитетам официально запретили собирать деньги в школах 115

Королем шестого Рождественского бала в Глубоком стал Евгений Мальчонок из Докшицкого района (фото)

Хотите узнать больше? Шестой Рождественский бал в Глубоком собрал 15 января более 200 участников. Фото Павла Шауро Шестой Рождественский бал в Глубоком собрал 15 января 111

Без оголенных плеч и галстуков. Шестой Рождественский бал состоится в Глубоком 15 января

Хотите узнать больше? Изображение использовано в качестве иллюстрации. Фото из архива Край.бай Бал пройдет в рамках Рождественского слета православной молодежи Полоцкой 121