Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Двор, дзе жыве сімвал будучага года

Двор, дзе жыве сімвал будучага года

Ужо заўтра наступіць Новы Год, які па ўсходняму календару стане годам Каня. Раней гэтая жывёліна была ледзь не ў кожным вясковым двары як верны памочнік па гаспадарцы. Зараз яе можна сустрэць у адзінак: ёсць іншыя спосабы ўзараць глебу і перавесці мяхі з гароднінай. Ды і патрабуе яна шмат увагі: належнага догляду і ўмоў утрымання.

Такія клопаты сям’ю Тумусаў – Таццяну Сцяпанаўну і Васіля Іванавіча з вёскі Горкаўская Слабада – не палохаюць. У іх гаспадарцы ёсць конь па мянушцы Рыжык.

Колькі яму гадоў – сказаць цяжка. Калі набывалі ў саўгасе за Смілавічамі, ужо тады ён быў самым старым у гаспадарцы. Падчас раённага «Уладара сяла», які праходзіў у мінулым годзе ў Лядах, з яго ўдзелам прайшоў адзін з іспытаў. Кожны гаспадар-канкурсант запрагаў Рыжыка, садзіў гаспадыню з дзецьмі ў фурманку, і павозка рабіла круг па стадыёне. У агульнай колькасці – 8 кругоў. Нягледзячы на ўзрост, Рыжык са сваёй задачай справіўся.

Бульбу вывезці на пасеў, зямлю забаранаваць, звезці мяхі з ураджаем – у гаспадарцы Тумасаў гэта робяць з яго дапамогай.

- Конь працавіты, рахманы, – заўважае гаспадыня. – Восенню яго запрагаем, дабіраемся да Забор’я, да лесу за вёскай, які ведаем, як свой. Абыдзем з дзедам зямлянкі, што з вайны там засталіся, агледзімся, пад канец падарожжа назбіраем у лесе грыбоў, каб з пустымі рукамі дадому не вяртацца.

Родам Валянціна Сцяпанаўна з вёскі Забор’е, пасля замужжа пераехала ў Аляксандраўку. З Васілём Іванавічам 52 гады жывуць разам, з’ядналі свае лёсы ў адзін. Залатое вяселле спраўлялі ў Горкаўскім сельскім Доме фальклору.

У іх нарадзілася 5 дзяцей, якія падаравалі сваім бацькам Васілю і Таццяне Тумусам 6 унукаў, а тыя – 4 праўнукаў. Родныя завітваюць у хату праз тыдзень-два. Дзеці ім раюць не трымаць вялікую гаспадарку… Ды не працаваць ні Таццяна Сцяпанаўна, ні Васіль Іванавіч не могуць: першым раніцай запальваецца святло ў іх хаце.

- Прачынаемся зацемна, – гаворыць гаспадыня. – Гэта ў маладосці сну не хапае. Калі працавала на ферме, прачыналася ноччу, а 3-й гадзіне, бо а 5-й – кароў у поле выганяць. Вечарам – да 11-й гадзіны яны заставаліся на лузе. Маці мне гаварыла: «Працуй так, каб людзі не смяяліся і прыклад з цябе бралі». Так і мы з Васілём дзяцей сваіх гадавалі. Жылі, каб не сорамна было дзецям за нас, і нам – за дзяцей.

Васіль і Таццяна Тумусы – вядомыя народныя ўмельцы, удзельнікі клуба рамёстваў «Майстры Іуменшчыны». У Вілейцы, на абласным конкурсе-аглядзе, іх працу адзначылі дыпломам. Калі засядуць кожны за сваё рамёства – ад працы не адарваць. У маладосці на гэта не хапала часу: дзяцей гадавалі.

Васіль Іванавіч займаецца лозапляценнем. Вучыць школьнікаў свайму рамяству, ды ў малых не хапае стараннасці і ўседлівасці. Таццяна Сцяпанаўна таксама вучыць маладое пакаленне – даўнім танцам. «Падыспан», «На рэчаньку», «Сямёнаўка», «Горкаўская полька»… Быў час, разам з 18 гаспадынямі з Горак і Горкаўскай Слабады спявала і танцавала ў калектыве «Сударушкі». Цяпер, у вольны час, вышывае ручнікі. У куце вісіць ручнік, якому гадоў каля 180. Атрымала яго Таццяна Сцяпанаўна ў спадчыну ад маці, а тая – ад сваёй цёткі. Некалі пачатковыя класы разам с настаўнікамі прыходзілі да іх у хату, нібыта ў музей.

Колькі разоў іх саміх запрашалі з Лядзенскай школы на экскурсіі па Чэрвеню, Смілавічам, Лагойску і г.д. І тое, что бачылі сярод музейных экспанатаў (кошыкі, ступы і інш.), – усё гэта было ў жыцці Таццяны і Васіля, складала вясковы быт.

- Лён у маладосці сеялі, рвалі, малацілі… Потым пралі, і цяпер калаўрот у хаце ёсць, – прыгадвае гаспадыня. – Багацця вялікага няма: што зрабілі сваімі рукамі – тое і маем.

Аднак ёсць у іх тое, чаго не ў кожнага сустрэнеш, – вялікая сям’я, дружная.

- Што чакаеце ад Новага года?

У адказ – пажаданне ад Таццяны Сцяпанаўны:

- Адно гавару – толькі б здаровілася, усё астатняе – не бяда.

Сняжана КАЎГАРЭНЯ.

Фота аўтара

Двор, дзе жыве сімвал будучага года

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Сколько лет в веке? (ответ числом)

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Червеня

Минский областной суд оставил в силе приговор директору Червенского дома-интерната

Хотите узнать больше? 20 ноября Минский областной суд отклонил кассационную жалобу директора Червенского дома-интерната. Владимир Семижон был признан виновным в нарушении 666

1 декабря будет ограничено движение на трассе М-4 Минск — Могилев

Хотите узнать больше?  1 декабря на 46 км автодороги М-4 Минск — Могилев вблизи деревни Карпиловка (Червенский район) будет проводиться следственный эксперимент. Как 354

Среди добрых и заботливых определили лучших

Хотите узнать больше? Прошёл конкурс профессионального мастерства работников ГУ «Червенский территориальный центр социального обслуживания населения».  С 2010   он стал 461

С 13 по 28 ноября в Червенском районе проходит республиканская акция «Не прожигай свою жизнь!»

Хотите узнать больше? Основная задача — привлечь внимание как можно большего числа людей к проблеме возникновения пожаров по причине неосторожности при курении и заставить 376

График приёма граждан и «прямые линии»

Хотите узнать больше? 24 ноября с 10.00 до 12.00 в райисполкоме будет принимать граждан Министр иностранных дел Республики Беларусь В.В.Макей по вопросам, отнесенным к 434

Свята на вясковай вуліцы

Хотите узнать больше? У пахмурны і дажджлівы суботні дзень наваколле Цэнтра культуры і адпачынку ў Чэрвені расквеціў рознакаляровымі фарбамі раённы фестываль-кірмаш 421

15 лістапада — Дзень работнікаў сельскай гаспадаркі і перапрацоўчай прамысловасці АПК

Хотите узнать больше? Уважаемые труженики агропромышленного комплекса Червенского района! Примите искренние, сердечные поздравления в связи с профессиональным праздником — 424

С 13 по 28 ноября в Червенском районе пройдет республиканская акция «Не прожигай свою жизнь!»

Хотите узнать больше? Основная задача — привлечь внимание как можно большего числа людей к проблеме возникновения пожаров по причине неосторожности при курении и заставить 396