Закрыть

Выберите свой город

Закрыть

Няскораная зямля

З першых дзён вайны Беларусь стала арэнай жорсткіх баёў.  На яе наступала буйная групоўка нямецкіх армій “Цэнтр” у складзе 540 дывізій, у іх ліку 15 танкавых і 2 матарызаваных.  Заваёўнікаў падтрымліваў  2-гі паветраны флот  у складзе 1680 самалётаў. Ім супрацьстаялі 3-я, 4-я, 10-я і 13-я арміі савецкіх войск, 6 пагранічных атрадаў. У жорсткіх баях Чырвоная армія адступіла на ўсход. Войскі 3-й і 10-й армій спрабавалі перашкодзіць наступленню гітлераўцаў, для чаго арганізавалі контрудар на захад ад Ганцавіч па лініі Люсіна — Малькавічы — Люшча. Жорсткія баі ішлі тут   з 25 па 29 чэрвеня. Аднак сілы былі няроўнымі. Ужо 30 чэрвеня гітлераўцы занялі Ганцавічы.

Насталі змрочныя дні фашысцкай акупацыі, якія працягваліся тры гады —  з чэрвеня 1941 па ліпень 1944 гадоў.

На захопленай зямлі немцы пачалі ўсталёўваць свой “новы парадак” — знішчаць мірнае насельніцтва. Першымі падпадалі пад расправу камуністы, палітработнікі, савецкія актывісты, яўрэі, цыганы…

За тры гады акупацыі ад рук гітлераўцаў на Ганцаўшчыне загінулі 8725  чалавек — чацвёртая частка ўсяго яе насельніцтва.  Сярод загінуўшых 1617 жанчын, 863 дзіцяці, 836 ваеннапалонных, астатнія — яўрэі. Яшчэ амаль тысяча жыхароў раёна загінулі, змагаючыся з ворагам на франтах і ў партызанскіх атрадах.

Людзі Беларусі не змаглі цярпець здзекаў фашыскіх пачвараў і адразу паўсталі на абарону роднай зямлі. Ужо ў канцы ліпеня 1941 года  на Ганцаўшчыне быў створаны першы партызанскі атрад. Аднак недзе ў пачатку ці сярэдзіне жніўня таго ж года  ён уступіў у няроўную сутычку з ворагам і быў знішчаны.

У пачатку 1942 года ў раёне пачаўся новы ўздым партызанскага руху. І гэтага не хавалі ні ад кога самі заваёўнікі. Вось што піша з гэтай нагоды акруговы камісар  у Ганцавічах Гёрт. “До лета 1942 года о бандах (партизанах — (прим.авт.) не могло быть и речи. В это время можно было без опасения объезжать все  районы округа (в Ганцевичах в то время действовал немецкий гебиткомиссариат один из десяти  в генеральном округе Беларусь — прим. авт.) Только под осень почувствовалось ощутимое давление банд… Движение  по дороге Ганцевичи — Телеханы  возможно только через Пинск и то в сопровождении сильного конвоя…

В целом можно сказать, что Ганцевичский округ  является раем для банд…».

Вось такое красамоўнае прызнанне нямецкага заваёўніка. Ці патрабуе яно каментарыяў? Думаем, не!

У гэты перыяд тут пачаў дзейнічаць партызанскі атрад В. А. Васільева, які да пачатку 1943 года перарос у буйную брыгаду імя Леніна ў складзе больш  1000 чалавек. За два гады сваёй баявой дзейнасці на тэрыторыі раёна  партызаны-васільеўцы пусцілі пад адхон 69 варожых эшалонаў з жывой сілай і тэхнікай вермахта.

Усяго ж на тэрыторыі раёна ў гады вайны вялі  баі і дывірсійную дзейнасць  больш 30 розных атрадаў і брыгад не толькі з Пінскага партызанскага злучэнняў, якія дзейнічалі ў гады вайны на тэрыторыі рэспублікі.

Значную ролю ўнеслі партызаны і падпольшчыкі  ў перамогу над заваёўнікамі. З  іх дапамогай наступаючыя савецкія войскі знішчылі  ў Ганцавіцкім раёне гарнізоны: у Ганцавічах (2000 немцаў), Малькавічах (100), Люшчы (300).

Ваенны Савет 1-га Беларускага фронту высока ацаніў дапамогу партызан і падзякаваў ім.

Усяго ў гады вайны на франтах і ў партызанскіх атрадах з нямецка-фашысцкімі  захопнікамі змагаліся звыш 5000 жыхароў Ганцаўшчыны. Амаль усе яны за ратныя подзвігі  адзначаны баявымі ордэнамі і медалямі. На жаль, каля тысячы ганцаўчан так і не вярнуліся з палёў баёў, аддаўшы свае жыцці за наша мірнае сёння.

Пройдуць гады, дзесяцігоддзі, але неўміручы подзвіг нашых бацькоў і дзядоў не забудзецца. Удзячныя нашчадкі  будуць помніць іх і з пачуццём гонару за іх гаварыць: “Дзякуй вам за Перамогу!”.

Падрыхтавана паводле кнігі “Памяць. Ганцавіцкі раён”, укладальнік К. К. Мохар, Мінск, БЕЛТА, 1999 г.

 

Няскораная зямля

Заметили ошибку? Выделите текст, нажмите Ctrl+Enter и оставьте замечание!

Комментарий (Максимум 1000 символов)

Вопрос: Первый месяц весны?

Вы знаете что-то интересное или важное и готовы этим поделиться?
Обязательно свяжитесь с нами, это очень просто!

Выберите удобный способ для связи или напрямую отправьте сообщение в редакцию через форму на этой странице.

Govorim.by

vk.com/govorimby

Внимание! Новости рекламного характера публикуются по предварительной договорённости. Подробнее цены на размещение рекламы смотрите здесь

Хотите сэкономить 30% на изготовлении кухни или шкафа-купе?

Новости Ганцевичей

Сацыяльнае жыллё, ільготныя крэдыты і арэнда Дзеці-сіроты ў Беларусі будуць атрымліваць жыллё на пяць гадоў

Хотите узнать больше? Гэта прадугледжана Указам нумар 460, які падпісаў Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка. Прадугледжваецца комплексная карэкціроўка Указаў ад 6 533

Пераплат за паездку быць не павінна

Хотите узнать больше? З хвалюючым пытаннем у рэдакцыю раённай газеты звярнулася жыхарка горада Ганцавічы Валянціна Н. Жанчыну цікавіла чаму веруючыя, якія едуць на малебны 448

Пажар у Макаве

Хотите узнать больше? У сераду гарэў жылы дом у Макаве па вуліцы Гагарына. Праз 12 мінут з моманту паступлення паведамлення, пажарныя-выратавальнікі прыбылі на месца 424

Ініцыятыва

Хотите узнать больше? Нядаўна на аўкцыёне прададзены будынак былой Боркаўскай школы. Яго набыў ураджэнец вёскі Хатынічы за 162 мільёны рублёў і ў наступным годзе плануе на 331

На КПД новы дырэктар (абноўлена)

Хотите узнать больше? На мінулым тыдні назначаны і прадстаўлены працоўнаму калектыву новы дырэктар Ганцавіцкага камбіната панэльнага домабудавання, якім стаў Мікалай 559

Апетыт залежыць ад пасады?

Хотите узнать больше? Чарговыя спробы крадзяжу рыбы на рыбгасе “Лактышы” прадухілілі супрацоўнікі пракуратуры раёна і райаддзела ўнутраных спраў на мінулым тыдні. Прычым 384

“Прямая телефонная линия” с руководителем Ганцевичского района

Хотите узнать больше? 21 ноября 2015 года с 9.00 до 12.00 по телефону 2-13-41 проведет “прямую линию” председатель Ганцевичского райисполкома Александр Павлович 401

“Мая прафесія — гонар маёй краіны”

Хотите узнать больше? За сорак гадоў існавання ўстановы адукацыі “Ганцавіцкі ліцэй сельскагаспадарчай вытворчасці” склаліся свае традыцыі. Адной з іх з’яўляецца агляд 476